KPSC Mitra

★ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ವಿಶೇಷ ಗಮನ ನೀಡಬೇಕಾದ ಅಂಶಗಳು

ನದಿಗಳ ವಿಧಗಳು: ಹಿಮಾಲಯನ್ ನದಿಗಳು (ನಿತ್ಯ ಹರಿದ್ವರ್ಣ) ಮತ್ತು ಪೆನಿನ್ಸುಲಾರ್ ನದಿಗಳು (ಮಳೆ-ಆಧಾರಿತ).
ಅತಿ ಉದ್ದದ ನದಿ: ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಗಂಗಾ (2525 ಕಿ.ಮೀ.) ಅತಿ ಉದ್ದದ ನದಿ.
ದಕ್ಷಿಣ ಗಂಗೆ (Dakshin Ganga): ಗೋದಾವರಿ ನದಿಯನ್ನು ಈ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಪಶ್ಚಿಮಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ಹರಿಯುವ ನದಿಗಳು: ನರ್ಮದಾ ಮತ್ತು ತಪತಿ ಪಶ್ಚಿಮಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ಹರಿಯುವ ಪ್ರಮುಖ ಪೆನಿನ್ಸುಲಾರ್ ನದಿಗಳು (ಅವು ಅರಬ್ಬೀ ಸಮುದ್ರವನ್ನು ಸೇರುತ್ತವೆ).
ಪುರುಷ ಲಿಂಗದ ನದಿ: ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮಪುತ್ರ ನದಿಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಪುರುಷ ಲಿಂಗವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.
ನರ್ಮದಾ (ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ಗುಜರಾತ್‌ನ ಜೀವನಾಡಿ): ಭಾರತದ ಏಳು ಪವಿತ್ರ ನದಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು.

ಭಾರತದ ಟಾಪ್ 10 ಅತಿ ಉದ್ದದ ನದಿಗಳು (ಉದ್ದದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ)

ಕ್ರ.ಸಂ.	ನದಿ	ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ಉದ್ದ (ಕಿ.ಮೀ.)	ಒಟ್ಟು ಉದ್ದ (ಕಿ.ಮೀ.)	ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಶೇಷತೆಗಳು (ಹೈಲೈಟ್)
1.	💧 ಗಂಗಾ (Ganga)	2525	2525	ಅತಿ ಉದ್ದದ ನದಿ. ಮೂಲ: ಗಂಗೋತ್ರಿ ಹಿಮನದಿ. ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶದಲ್ಲಿ ಪದ್ಮಾ ಎಂದು ಹೆಸರು.
2.	ಗೋದಾವರಿ (Godavari)	1464	1465	ದಕ್ಷಿಣ ಗಂಗೆ (ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಅತಿ ಉದ್ದದ ನದಿ). ಮೂಲ: ತ್ರಯಂಬಕೇಶ್ವರ (ನಾಸಿಕ್).
3.	ಕೃಷ್ಣಾ (Krishna)	1400	1400	ತುಂಗಭದ್ರಾ ಇದರ ಪ್ರಮುಖ ಉಪನದಿ. ಮೂಲ: ಮಹಾಬಲೇಶ್ವರ (ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ).
4.	ಯಮುನಾ (Yamuna)	1376	1376	ಗಂಗೆಯ ಅತಿ ಉದ್ದದ ಉಪನದಿ. ಮೂಲ: ಯಮುನೋತ್ರಿ ಹಿಮನದಿ.
5.	ನರ್ಮದಾ (Narmada)	1312	1312	ಪಶ್ಚಿಮಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ಗುಜರಾತ್‌ನ ಜೀವನಾಡಿ. ಮೂಲ: ಅಮರಕಂಟಕ.
6.	💧 ಸಿಂಧೂ (Indus)	1114	3180	ಒಟ್ಟು ಉದ್ದ ಹೆಚ್ಚು, ಆದರೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆ. ಸಿಂಧೂ ಕಣಿವೆ ನಾಗರಿಕತೆಯ ತವರು. ಮೂಲ: ಮಾನಸ ಸರೋವರ.
7.	ಬ್ರಹ್ಮಪುತ್ರ (Brahmaputra)	916	2900	ಮಾಜುಲಿ (Majuli) - ಭಾರತದ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ನದಿ ದ್ವೀಪವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತದೆ. ಮೂಲ: ಆಂಗ್ಸಿ ಹಿಮನದಿ (ಟಿಬೆಟ್).
8.	ಮಹಾನದಿ (Mahanadi)	890	890	ಹೀರಾಕುಡ್ ಅಣೆಕಟ್ಟು (Hirakud Dam) ಇದರ ಮೇಲಿದೆ. ಹಿಂದೆ ಒಡಿಶಾದ ದುಃಖ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
9.	ಕಾವೇರಿ (Kaveri)	800	800	ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಉದ್ಯಾನವನ. ಮೂಲ: ಬ್ರಹ್ಮಗಿರಿ ಬೆಟ್ಟಗಳು (ಕರ್ನಾಟಕ).
10.	ತಾಪತಿ (Tapti/Tapi)	724	724	ಪಶ್ಚಿಮಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ಮೂಲ: ಸತ್ಪುರ ಶ್ರೇಣಿ (ಬೆತುಲ್ ಜಿಲ್ಲೆ).

ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಿಂದ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಮಾಹಿತಿ

ನದಿ ದ್ವೀಪ: ಬ್ರಹ್ಮಪುತ್ರ ನದಿಯಲ್ಲಿರುವ ಮಾಜುಲಿ ದ್ವೀಪವು ಭಾರತದ ಮೊದಲ ನದಿ ದ್ವೀಪ ಜಿಲ್ಲೆಯಾಗಿದೆ.
ಉಪನದಿಗಳು:
- ಗಂಗಾ: ಯಮುನಾ, ಸೋನ್, ಕೋಶಿ (ಬಿಹಾರದ ಶೋಕ).
- ಕೃಷ್ಣಾ: ಭೀಮಾ, ತುಂಗಭದ್ರಾ, ಘಟಪ್ರಭಾ.
- ಗೋದಾವರಿ: ಪೂರ್ಣಾ, ಪ್ರಾಣಹಿತಾ, ಇಂದ್ರಾವತಿ.
ಸಾಗರ ಪ್ರವೇಶ:
- ಅರಬ್ಬೀ ಸಮುದ್ರ (ಪಶ್ಚಿಮ): ನರ್ಮದಾ, ತಪತಿ, ಸಿಂಧೂ.
- ಬಂಗಾಳಕೊಲ್ಲಿ (ಪೂರ್ವ): ಗಂಗಾ, ಗೋದಾವರಿ, ಕೃಷ್ಣಾ, ಕಾವೇರಿ, ಮಹಾನದಿ.
ಕಾವೇರಿ: 'ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಉದ್ಯಾನವನ' ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಫಲವತ್ತಾದ ಡೆಲ್ಟಾವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತದೆ.